Ga je nog stemmen?

Tekst: Dik Veefkind – AgroCoach
Publicatie: Vakblad Boerderij / Boerderij online, 30 september 2025

Ga je nog stemmen? ‘De keuzes die nu worden gemaakt, bepalen of er over tien of twintig jaar nog Nederlandse boeren zijn.’

Het vertrouwen van Nederlanders in de politiek is volgens een recent onderzoek tot een historisch dieptepunt gedaald. Zo’n 6 procent van de ondervraagden geeft aan nog vertrouwen in de politiek te hebben.

Fundamentele keuzes over de landbouw
Op 29 oktober mogen we weer naar de stembus. Voor agrarisch ondernemers is deze verkiezing allesbehalve gewoon. Het is misschien wel de belangrijkste stembusgang van de afgelopen decennia. Waarom? Omdat er fundamentele keuzes gemaakt gaan worden over de toekomst van de landbouw in Nederland. En dus over de toekomst van duizenden boerenbedrijven en van ons voedselsysteem.

Zonder heldere politieke keuzes blijft de onzekerheid bestaan

Neem de stikstofproblematiek die inmiddels een paar jaar als een donkere wolk boven de sector hangt. De overheid wil de stikstofuitstoot fors omlaag brengen, en de landbouw is één van de belangrijkste pijlers onder dat beleid. Tegelijkertijd is er nog steeds geen eenduidige visie die perspectief biedt aan boeren. Wie stopt, krimpt in, schakelt om of innoveert? Welke ruimte blijft er over voor jonge boeren die het bedrijf willen overnemen?

Zonder heldere politieke keuzes blijft de onzekerheid bestaan. En wie zwijgt, stemt in – met beleid dat van bovenaf wordt opgelegd, vaak zonder écht begrip voor de praktijk.

Wie zwijgt, stemt in
Ook het debat over vee-aantallen raakt de kern van het boerenbestaan. Er liggen plannen en adviezen op tafel om het aantal dieren fors te verminderen, zogenaamd “onvermijdelijk” in het kader van natuurherstel en klimaatdoelen. Maar wie denkt aan krimp zonder een realistisch verdienmodel, of zonder oog voor voedselzekerheid en -veiligheid, vergeet hoe complex ons voedselsysteem is. Minder dieren betekent niet automatisch minder uitstoot – zeker niet als het voedsel vervolgens uit het buitenland moet komen, waar de milieu- en dierenwelzijnsnormen vaak lager zijn.

En daarmee raken we een derde thema dat nauwelijks aandacht krijgt, maar cruciaal is: strategische autonomie. De coronacrisis, de oorlog in Oekraïne, en verstoringen in de wereldwijde toeleveringsketens, hebben pijnlijk duidelijk gemaakt hoe kwetsbaar onze afhankelijkheid van het buitenland is. We willen geen medicijnen of energie uit onbetrouwbare regimes, dus waarom zouden we wel ons voedselproductiesysteem uit handen geven?

De stem van het platteland
Boeren zijn niet alleen producenten van melk, groenten, vlees of granen. Ze beheren ons landschap, houden de voedselvoorziening draaiende en dragen bij aan lokale economieën. De agrarische sector verdient een beleid dat gebaseerd is op samenwerking, innovatie en realisme – niet op symboliek of politieke scoringsdrift.

En dat begint bij stemmen. Niet afwachten, niet mokkend langs de zijlijn blijven staan, maar actief invloed uitoefenen. Laat de stem van het platteland tellen! Kijk verder dan verkiezingsbeloften en kies voor partijen die werk maken van het toekomstperspectief voor boeren – niet alleen in woorden, maar in daden.

Want de keuzes die nu worden gemaakt, bepalen of er over tien of twintig jaar nog Nederlandse boeren zijn. En of we als land grip houden op onze voedselproductie. Ga je nog stemmen? Het is een kans. Grijp die.

Dik Veefkind is agrarisch coach, mediator en trainer en begeleidt agrarisch ondernemers en erfbetreders. Heb je naar aanleiding van dit artikel vragen of behoefte aan een goed gesprek? Neem dan contact met Dik op. Mail naar: info@agrocoach.nl of bel rechtstreeks: 06-53583325.

Lees het originele artikel ‘Ga je nog stemmen´ hier