Boer zoekt bondgenoot

Tekst: Dik Veefkind – AgroCoach
Publicatie: Vakblad Boerderij / Boerderij online

Boer zoekt bondgenoot
Op het bordes stond de nieuwe ploeg klaar. Nieuwe gezichten, verse ambitie en een hoopvolle glimlach naar de camera’s. Op veel boerenbedrijven bleef het in de stallen en op de akkers angstwekkend stil. Verbazing alom. De benoeming van een minister van Landbouw zonder enige wortels in de sector voelt voor veel agrarisch ondernemers als een chirurg die voor het eerst een operatiekamer binnenstapt nadat hij enkel een handleiding van de IKEA heeft gelezen. Zo op het eerste gezicht geen handige combinatie.

Experiment
Het is een gedurfd experiment van het nieuwe kabinet: bestuurlijke ervaring boven sectorale kennis. Op het platteland is ‘bestuurlijke ervaring’ vaak een andere uitdrukking voor ‘iemand die heel goed kan uitleggen waarom iets niet kan’. Er heerst een diep wantrouwen richting de politiek en dat heeft ze vooral aan zichzelf te danken. Als boer spreek je de taal van de praktijk: lange dagen maken, wisselende weersomstandigheden, marktinvloeden, werken met vee, gewas en bodem. Het zou fijn zijn als dat doorleeft en begrepen wordt.

Hoe gaat een onervaren minister de nuances van de stikstofcrisis of de mestmarkt begrijpen? Aan de andere kant: misschien helpt het wel, een frisse blik, ongehinderd door enige kennis, wie weet… Een grote angst is dat het beleid een papieren werkelijkheid blijft. Zonder voeling met de praktijk loop je het risico op regels die achter een bureau logisch lijken, maar op het erf de genadeslag betekenen of praktisch vrijwel onwerkbaar zijn. Een agrarisch ondernemer snakt naar een bondgenoot die begrijpt dat een boerderij geen spreadsheet is die je zomaar even ‘omturnt’.

Wat is er dan écht nodig om te overleven? Perspectief en continuïteit. Boerenbedrijven bestaan voor generaties, niet voor kabinetstermijnen. Om te kunnen blijven bestaan, is er dringend behoefte aan een overheid die niet elke paar jaar de piketpalen verplaatst of onbetrouwbaar blijkt. Of het nu gaat om verduurzaming, verbreding of innovatie: een agrarisch ondernemer wil weten waar hij aan toe is en of er toekomstperspectief is voordat hij grote investeringen doet.

Voordeel van de twijfel
De rol van de overheid moet hierbij verschuiven van die van een strenge scheidsrechter naar een meedenkende en meer faciliterende partner. Stop met het dichtregelen van elk proces en begin met het sturen op doelen. Geef ondernemers de vrijheid om hun vakmanschap in te zetten om die doelen te halen. En cruciaal: zorg voor een eerlijk verdienmodel, gericht op perspectief en continuïteit.

Het nieuwe kabinet krijgt het voordeel van de twijfel, maar de wittebroodsweken op het ministerie van Landbouw zullen kort zijn. Een minister zonder ervaring zal zich razendsnel moeten inlezen en verbinding maken met de sector. Want uiteindelijk wordt de kwaliteit van een bestuurder niet gemeten aan de glans van de schoenen op het bordes, maar aan de mate waarin de agrarische bedrijven kunnen blijven voortbestaan: eerlijk, concurrerend en met een reëel verdienmodel en gewoon “met gezond boerenverstand en de poten in de klei”.

Dik Veefkind is agrarisch coach, mediator en trainer en begeleidt agrarisch ondernemers en erfbetreders. Heb je naar aanleiding van dit artikel vragen of behoefte aan een goed gesprek? Neem dan contact met Dik op. Mail naar: info@agrocoach.nl of bel rechtstreeks: 06-53583325.

Lees het originele artikel ‘Boer zoekt bondgenoot’ hier